MECLİS’TE DAİMİ ÇOCUK HAKKI KOMİSYONU ŞART
CHP Antalya Milletvekili Aydın Özer, TBMM’de çocuk haklarının geliştirilmesi ve korunması alanında çalışacak daimi bir ‘Çocuk Hakkı İzleme Komisyonu’ kurulması için kanun teklifi verdi. Özer, “Çocuk işçi sayısının 2 milyonu bulduğu, her yıl ortalama 21 bin çocuk annenin kayıtlara geçtiği, çocuk istismarında dünyanın üçüncü ülkesi konuma gelen Türkiye’de Meclis çatısı altında sadece çocukları düşünen bir komisyon zorunludur” dedi.
Altı ay önce Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde 115 hamile çocuk skandalının ardından Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde ortaya çıkan 392 hamile çocuk skandalının acı gerçeği gözler önüne serdiğini söyleyen CHP’li Özer, şu ifadelerde bulundu:
“Türkiye çocuk istismarında uslanmıyor. Örneğin TÜİK verilerine bakıldığında son altı yılda 18 yaş altı doğum yapan çocuk sayısının 130 bini geçtiği görülüyor. Hamile çocuk skandalları düşünülecek olursa bilinmeyen ve TÜİK verilerinden çok daha fazlasının yaşandığını, bir başka deyişle gerçek sayının gizlendiğini söyleyebiliriz. Ayrıca adliyelerdeki dört tecavüz davasından biri çocuklarla ilgiliyken, çocuk istismarı davalarında yüzde 700 artış varken, bu konuyu görmezden gelmek devlete yakışmaz. Bu toplumsal yarayı iyileştirmek ve gerekli önlemleri almak devletin görevidir.”
ÇOCUĞUN YÜKSEK YARARI İÇİN EŞİT TEMSİL
CHP’li Özer, TBMM’de çocuk haklarının geliştirilmesi ve çocukların korunması alanında profesyoneller ve sivil toplum kuruluşları ile iletişimi sağlayacak daimi bir komisyonunun kurulmasının toplumsal bir önem taşıdığını belirtti. Özer, “Çocuk hakları ekseninde çalışacak daimi bir ihtisas komisyonu her tür yasa tasarısını çocuk haklarına uygunluk açısından inceleme görev ve yetkisine sahip olup, yıllık bütçelerde çocuklara yeterli kaynak ayrılmasını sağlayabilecek” dedi.
Özer’in sunduğu kanun teklifi ‘Çocuk Hakkı İzleme Komisyonu’ adıyla kurulacak daimi ihtisas komisyonunun çocuğun yüksek yararı düşüncesi doğrultusunda diğer komisyonlardan farklı olarak siyasi partilerin eşit temsilini öngörüyor. Ayrıca komisyon toplantılarına çocuk hakları konusunda uzman isimlerin devamlı katılımı sağlanarak görüş ve önerilerle çalışmaların yürütülmesi düzenleniyor.
ÇOCUK HAKKI İZLEME KOMİSYONU
KURULMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ
Amaç
MADDE 1. Bu Kanunun amacı; çocuk haklarının korunması ve gözetilmesi bağlamında mevcut uygulamaların pozitif uyumunu sağlamak, kanun tasarı ve tekliflerinin görüşülmesi sırasında çocuğun üstün yararı ilkesini gözeterek yasama denetimini yapmak, çocuk hak ihlalleri konusunda şikayet ve başvuruları incelemek üzere TBMM Çocuk Hakkı İzleme Komisyonunun kuruluş, görev, yetki, çalışma usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2. Bu Kanun, T.C. Anayasası ile İnsan Hakları Evrensel beyannamesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme gibi çocuk ve insan haklarına dair uluslararası alanda genel kabul gören ve sözleşmelerle belgelenmiş olan çocuk insan haklarını kapsar.
Komisyonun Kuruluşu
MADDE 3. Üye sayısı Danışma Kurulunun teklifi üzerine Genel Kurulca belirlenecek Çocuk Hakkı İzleme Komisyonunda; siyasi parti grupları eşit sayıda temsil edilirler. Bağımsızlar TBMM Başkanlığına yapılan başvuruyla komisyon üyesi olabilir. Bu komisyon üyelikleri bir yasama dönemidir. Komisyonda üye tamsayısının salt çoğunluğuyla seçilecek bir başkan, iki başkanvekili ve bir sözcü aynı parti grubundan olamaz ancak aynı yöntemle seçilecek kâtip için bu şart aranmaz. Seçime tüm üyelerin katılması zorunludur.
Komisyonun Görevleri
MADDE 4. Çocuk Hakkı İzleme Komisyonunun görevleri şunlardır:
- a) Çocuk ve insan haklarına dair uluslararası alanda genel kabul gören ve sözleşmelerle belgelenmiş olan çocuk insan haklarıyla T.C. Anayasası ve diğer milli mevzuat ve uygulamalar arasında uyum sağlamak amacıyla yapılması gereken değişiklikleri tespit etmek ve bu amaçla yasal düzenlemeler önermek,
- b) TBMM Başkanlığınca havale edilen kanun ve tasarı teklifleriyle, kanun hükmünde kararnameleri görüşmek, TBMM komisyonlarının gündemindeki konular hakkında, istem üzerine görüş ve öneri bildirmek,
- c) Türkiye’nin çocuk hakları uygulamalarının mevcut uluslararası antlaşmalara, Anayasa ve Kanunlara uygunluğunu incelemek ve bu amaçla, araştırmalar yapmak, bu konularda iyileştirmeler, çözümler önermek,
- d) Çocuk hakları ihlalleri iddialarına ilişkin başvuruları ve kamuya yansıyan olayları incelemek ve ilgili mercilere iletmek,
- e) TBMM Başkanlığınca havale olunan başvurular ile ilgili konuları incelemek ve başvuru sahibine yapılan işlem ve sonuç hakkında bilgi vermek,
- f) Uluslararası alanda genel kabul gören çocuk hakları konusundaki gelişmeleri izlemek, çocuk hakları ihlallerini incelemek ve bu ihlallerin yaşandığı dış ülkelerin parlamenterlerine doğrudan veya mevcut parlamenter toplantıları aracılığıyla sunmak,
- g) Her yıl yapılan çalışmalar ve elde edilen sonuçları kapsayan ve Türkiye’nin çocuk hakkı gelişimini ortaya koyacak bir rapor hazırlamak.
Komisyonun Yetkileri
MADDE 5. Çocuk Hakları Komisyonu, görevleri ile ilgili olarak, Bakanlıklarla Genel ve Katmalı Bütçeli Dairelerden, mahalli idarelerden, muhtarlıklardan, üniversitelerden ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile özel kuruluşlardan bilgi istemek ve buralarda inceleme yapmak, ilgililerini çağırıp bilgi almak yetkisine sahiptir. Komisyon gerekli gördüğünde Ankara dışında da çalışabilir. Tüm komisyon toplantılarına ve çalışmalarına görüş ve öneri bildirmesi için çocuk hakları alanında ihtisaslaşmış TBMM üyesi olmayan azami üç isim davet edilebilir. Bunun için komisyon üye tam sayısının salt çoğunluğunun kararı aranır.
Komisyonun Çalışma usul ve Esasları
MADDE 6. Çocuk Hakkı İzleme Komisyonu, üye tam sayısının en az üçte biri ile toplanır ve toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verir; ancak karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tam sayısının dörtte birinin bir fazlasından az olamaz. Komisyon, incelemelerini alt komisyonlar kurmak suretiyle de yapabilir. Komisyon, görevleri ile ilgili olarak hazırladığı raporları TBMM başkanlığına sunar. Bu raporlar Danışma Kurulunun görüş ve önerisi ile Genel Kurul gündemine alınabilir ve okunmak suretiyle veya üzerinde görüşme açılarak bilgi edinilir. Komisyon raporları Başbakanlık ve ilgili bakanlıklara da Başkanlıkça gönderilir. Komisyonun gerekli görmesi halinde; inceleme konusunun sorumluları hakkında genel hükümlere göre kovuşturma veya işlem yapılabilmesi için, TBMM Başkanlığı’nca komisyon raporu ilgili makama bildirilir. Komisyon çalışmaları ile ilgili olarak, yurtiçi ve yurtdışı görevlendirmelere ait giderler, Komisyonun kararı ve TBMM Başkanı’nın onayı ile 6245 Sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre TBMM bütçesinden karşılanır.
Uygulanacak İçtüzük
MADDE 7. Çocuk Hakkı İzleme Komisyonu çalışmalarında, bu Kanunda belirlenmemiş olan hallerde, TBMM İçtüzüğü hükümleri uygulanır. TBMM Başkanı’nın, TBMM İçtüzüğü gereğince komisyonlar üzerinde haiz olduğu denetleme yetkisi bu komisyon için de geçerlidir.
GEÇİCİ MADDE 1: Siyasi Parti Grupları Çocuk Hakkı İzleme Komisyonu üyeliklerine yapılacak ilk seçimler için adaylarını Kanunun yayımını izleyen bir hafta içinde TBMM Başkanlığına bildirirler. Bu üyeler TBMM’nin 26. ncı döneminin sonuna kadar görev yaparlar.
Yürürlük
MADDE 8. Bu Kanun yayımı tarihinden itibaren yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 9. Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
